Amino acides ni vyo bihimba nyamukuru vy’ingaburo mu gushiramwo ibifungurwa, ivyo bikaba bigira ico bikoze ku rugero rw’uguhingura amagi, uburemere bw’amagi, uburyo bw’amagi n’ubushobozi bwo kuvyara.
Ibi bikurikira ni vyo bihambaye n’ingene vyo gutunganya ingaburo y’acides aminés ku bijanye no gushiramwo inkoko:

Uruhara ruhambaye rw'acides aminés mu nzitizi .erumwimbu
Inkurikizi ku gigi - gukora neza
Lysine (Lys): ni yo igena ubushobozi bwo gukora poroteyine. Iyo bidahagije, igitigiri c’amagi n’uburemere bw’amagi bizogabanuka.
Methionine (Met): aside amino ya mbere igabanya, iragira ico ikoze ku gukura kw’amababa n’uburyo bw’igiti c’amagi. Iyo ari ubusa, biroroshe kugira amagi y'ibitoke.
Threonine (Thr): igumya amagara yo mu mara kandi igatuma umuntu akoresha neza ibifungurwa.
Bisobanura uburyo amagi
Methionine & Cystine: itera imbere lecithin no gutuma ibara ry’umuhondo ritera imbere (ikorana na vitamine A).
Tryptophan (Trp): itunganya ivyo kurya kandi igabanura umubabaro (nk’ukwiyongera kw’ibintu 20% vy’ugusaba mu gihe c’umubabaro w’ubushuhe).
Ivyiza vy'ubutunzi
Uburinganire bw’acides acides bushobora kugabanya urugero rw’amaproteine y’agaciro ku rugero rwa 1%-2%, bigabanya ikoreshwa ry’ibifungurwa vya soya, no kugabanya igiciro c’ivyo kurya.
Ku 1% y’igabanuka ry’amaproteine y’agaciro (ugushirwa mu ngiro kw’acides amino y’ubuhinga), ivyuka biva mu mazuru bigabanywa n’ibice 8%-10%, bikaba bifise akamaro kanini ku bidukikije.
Ibisabwa vy'ingenzi aside amino aside aside aside (gufata Hy-Line Brown nk'akarorero)
|
aside amino |
Ibisabwa mu kiringo co gushiramwo (%) |
Ibikorwa nyamukuru |
Ibimenyetso vy'ukubura |
|
Methionine(Met) |
0.35%-0.40% |
Igishushanyo c'amaggshell, anti-iterambere |
Amagi y'amaguru meza- amagi, gutera amababa |
|
Lysine(Lys) |
0.75%-0.85% |
Gukoranya poroteyine |
Igitigiri c'amagi yagabanutse, uburemere bw'amagi buto |
|
Threonine(Thr) |
0.55%-0.65% |
Ubudahangarwa bw'umubiri, igikorwa c'intungamubiri zifungura |
Indwara, igipimo c'uguhindura ibifungurwa bibi |
|
Tryptophan(Trp) |
0.16%-0.18% |
Ugaruke ivyo ufungura, urwanye umubabaro |
Ivyo umuntu afata bike, ukuntu umuntu ashobora gushikirwa n'imibabaro |
|
Valine(Val) |
0.70%-0.80% |
Guhindura ivyiyumviro, uburinganire bw'inguvu |
Yakuyeho uburemere bw'amagi mu kiringo co kuryama |
Iciyumviro: Ivyo gusaba vy’ukuri bikwiye guhindurwa hakurikijwe ubwoko (nk’i Roma Pink vs. Isa Brown) n’inzira yo gushiramwo (intango n’isonga ry’isonga).
Indwara y'inkoko ya CJ ni ingaburo nyinshi zirya inkoko zikeneye mu ntambwe zitandukanye, nk’amavitamine atandukanye n’amaminerale. Bituma habaho ugutanga ingaburo n’iterambere ryiza ry’intete, gutyo bigatuma abarimyi baronka inyungu.

Ibibazo nyamukuru mu gusaba
Guhitamwo ibikoresho vyinshi n'ugushobora gufata aside amino
Ivyokurya vya soya: Gufata digestives ni 90%, ariko Met ntirahagije (bikeneye kwongerako ibindi).
Ivyo kurya vy’agaciro: Met ikeneye kwongerwako (gushobora gutomora ni 75%) gusa.
Ivyokurya vy’imboga - soybes diremire: akenshi ibura Met, Lys, na Thr.
Guhindura mu gihe c'umubabaro w'ubushuhe
Kwongerera Trp (kwongerekana kw'ivyo kurya) + Met (antioxidant)
Uburinganire bw’umuyagankuba: Na⁺ + K⁺ - Cl⁻=250mEq/kg (ugugabanya umuzigo w’ubushuhe bwo guhema).
Uburinzi bw'ibidukikije no kugabanya ivyuka biva mu bidukikije
Ku 1% y’igabanuka ry’amaproteine y’agaciro, azote y’inyamaswa y’inzovu igabanuka n’ibice 10%, imyuka ya amoniya igabanuka ku rugero rwa 15%.
Umuti: 14% y’amaproteine y’intangamarara + aside amino aside amino (nk’amakuru y’igerageza ry’inkoko y’i Roma).
Icegeranyo
1. Methionine na lysine ni vyo bigabanya aside amino mu gushiramwo inkoko kandi bikwiye gutangwa imbere.
2. Ivyo kurya bike - Proteine + acides amino aside amino ni vyo bizoza, kwitwararika igiciro n’ugukingira ibidukikije.
3. Amategeko y’ugushirwa mu ngiro (intango y’ivy’uguhingura/intambwe y’isonga) ashobora gutuma inyungu z’uguhingura zirushirizaho.
4. Kwitwararika ubushobozi bwo gufata ibikoresho vya mbere kugira ngo wirinde "umubare wose uhuye n'urugero ariko gukoresha ntibihagije".


